Barcelona - tak!, bo o niej mowa w pierwszej kolejności w ramach naszego nowego panelu; Najciekawsze Miasta Świata - to miasto, w którym gotyckie katedry sąsiadują z fantazyjnymi budowlami Gaudíego. Słynna Sagrada Familia – monumentalna, wciąż nieukończona bazylika zaprojektowana przez Antoniego Gaudíego – jest jednym z symboli miasta. To tutaj secesyjne kamienice i modernistyczne parki przeplatają się z wąskimi średniowiecznymi uliczkami Dzielnicy Gotyckiej. Barcelona kusi również położeniem – leży nad brzegiem Morza Śródziemnego, niemal na poziomie morza (średnio 12 m n.p.m.), choć w granicach miasta wyrasta wzgórze Tibidabo (512 m n.p.m.), z którego roztacza się panorama okolicy. Miasto zamieszkuje około 1,7 miliona mieszkańców, przy czym od lat występuje tu przewaga kobiet – stanowią one ok. 52–53% populacji. Mężczyźni to nieco poniżej połowy mieszkańców, co jest zjawiskiem typowym dla dużych miast Hiszpanii (związanym m.in. z dłuższą średnią życia kobiet). Barcelona jest też stosunkowo „dojrzałym” demograficznie miastem – dzieci stanowią tylko ok. 12–13% populacji, za to znaczną grupę stanowią osoby starsze. Mimo to ulice tętnią życiem o każdej porze dnia i nocy, a mieszkańcy słyną z zamiłowania do wspólnego biesiadowania na placach i w kawiarniach.
Co ciekawe, w Barcelonie nie brakuje również czworonożnych przyjaciół – zarejestrowanych jest tu około 175 tysięcy psów, czyli niemal jeden pies na 10 mieszkańców (kotów również są tysiące, choć trudniej je policzyć). To dowód na to, że barcelończycy kochają zwierzęta i chętnie spędzają czas ze swoimi pupilami w licznych parkach miejskich.
Barcelona może poszczycić się bogatą historią. Tradycja głosi, że założyli ją Kartagińczycy (niektórzy przypisywali to nawet Hamilkarowi Barkasowi, ojcu Hannibala), jednak pewne jest, iż około 15 r. p.n.e. Rzymianie utworzyli tu kolonię Barcino na niewielkim wzgórzu Mons Taber. W średniowieczu Barcelona stała się stolicą Księstwa Katalonii i kluczowym miastem Korony Aragonii, rywalizując z innymi metropoliami basenu Morza Śródziemnego. Przez pewien czas była najważniejszym ośrodkiem tego morskiego imperium (dopóki nie wyprzedziła jej Walencja tuż przed zjednoczeniem Hiszpanii). Z tamtych czasów pozostały liczne powiązania historyczne – katalońscy żeglarze i kupcy utrzymywali kontakty od Neapolu po Ateny. Co więcej, to właśnie w Barcelonie Królowa Izabela i Król Ferdynand przyjęli Krzysztofa Kolumba po jego pierwszej wyprawie; dziś upamiętnia to Kolumna Kolumba niedaleko portu. Burzliwe dzieje nie ominęły miasta – w XVII w. Barcelona na krótko dostała się nawet pod panowanie Francji, a w czasie hiszpańskiej wojny domowej (lata 30. XX w.) była bastionem republikanów. Mimo przeciwności losu, duch niepodległościowy Katalończyków przetrwał – do dziś Barcelona jest stolicą regionu Katalonii, posiadającego własny język i dumne tradycje. Współczesna Barcelona to kosmopolityczna metropolia, w której językami urzędowymi są hiszpański i kataloński. Znajomość obu jest tu powszechna – znaki uliczne, menu w restauracjach czy rozmowy mieszkańców często funkcjonują dwujęzycznie.
Miasto od lat przyciąga ludzi z całego świata – żyją tu obok siebie rdzenni Katalończycy, Hiszpanie z innych regionów oraz liczni imigranci, m.in. z Ameryki Łacińskiej, Włoch czy Maroka. Ta różnorodność kulturowa dodaje Barcelonie barw i smaku, co czuć na słynnym targu La Boquería, gdzie kupić można zarówno tradycyjne tapas, jak i potrawy z dalekich stron. Atrakcje Barcelony należą do najciekawszych w Europie. Poza wspomnianą Sagradą Famílią, warto zobaczyć kolorowy Park Güell i bajkowe kamienice (Casa Milà, Casa Batlló) autorstwa Gaudíego, średniowieczną katedrę św. Eulalii w gotyckim sercu miasta, czy tętniący życiem deptak La Rambla, gdzie uliczni artyści zabawiają tłumy.
Dla miłośników futbolu świętym miejscem jest stadion Camp Nou – dom legendarnego klubu FC Barcelona. Nie brakuje też muzeów światowej klasy: w Museu Picasso można podziwiać dzieła młodego Pabla Picassa z okresu, gdy kształtował swój styl w Barcelonie, a Fundacja Joana Miró prezentuje prace tego urodzonego w mieście surrealisty. Nikogo nie dziwi, że Barcelona jest turystycznym hitem – przyjeżdżają tu miliony gości rocznie. W rekordowych latach bywało ich ponad 30 milionów (licząc zarówno turystów zagranicznych, jak i krajowych)! Taka popularność ma swoje plusy i minusy.
Z jednej strony, miasto żyje z turystyki – setki hoteli, restauracji i sklepów czekają na odwiedzających, a najważniejsze zabytki (jak Park Güell czy muzeum Picassa) potrafią w szczycie sezonu pękać w szwach. Z drugiej strony, sami mieszkańcy czasem narzekają na tłok i wzrost cen – mówi się wręcz o turystozie, bo historyczne centrum bywa zatłoczone do granic możliwości. Władze próbują więc wprowadzać rozwiązania, by turystyka była bardziej zrównoważona i nie zniszczyła autentycznego charakteru miasta. Barcelona ma też bogate powiązania międzynarodowe we współczesnym świecie. Utrzymuje partnerstwa z wieloma miastami – listę kilkunastu miast partnerskich otwiera francuskie Montpellier (od 1963), dalej są m.in. Rio de Janeiro, Boston, Szanghaj czy Stambuł. Co ciekawe, jednym z miast siostrzanych jest Kobe w Japonii, które – podobnie jak Barcelona – jest portowym miastem znanym z zamiłowania do dobrej kuchni i nowoczesnej architektury. Te partnerskie więzi sprzyjają wymianie kulturalnej i gospodarczej, a także podkreślają otwarty charakter Barcelony.
Na przestrzeni dziejów z Barceloną związanych było wiele słynnych postaci. To tutaj żył i tworzył genialny architekt Antoni Gaudí, pozostawiając po sobie baśniowe budowle. W Barcelonie dorastał i uczył się malarstwa młody Pablo Picasso – dziś jedna z ulic nosi jego imię, a muzeum prezentuje jego wczesne prace. Z miasta pochodzi również surrealistyczny artysta Joan Miró, a jego mozaiki zdobią Ramblę i lotnisko.
Barcelona dała światu także wybitnych sportowców – choćby piłkarzy takich jak Xavi Hernández czy Andrés Iniesta, legendy klubu FC Barcelona. Nie sposób zapomnieć, że to tutaj przez wiele lat czarował kibiców argentyński fenomen Lionel Messi, który stał się ikoną miasta (mimo że urodził się poza Hiszpanią).
Wreszcie, scena operowa zna Montserrat Caballé – diwę urodzoną w Barcelonie, a fanom rocka miasto kojarzy się z przebojem „Barcelona” nagranym przez Caballé w duecie z Freddiem Mercurym. To tylko kilka nazwisk spośród wielu, ale pokazują one, jak bardzo Barcelona inspiruje talenty i zapisuje się w światowej kulturze.
Barcelona to miasto wielu twarzy: zabytkowe i nowoczesne, katalońskie i kosmopolityczne, rozrywkowe i pracowite. Zachwyca architekturą, smakołykami (poczynając od tapas i owoców morza, na tradycyjnej crema catalana kończąc), a przede wszystkim niepowtarzalną atmosferą. Nic dziwnego, że kto raz tu przyjedzie, ten często chce wrócić – by znów poczuć łagodny powiew morskiej bryzy na plaży Barceloneta, powłóczyć się po malowniczych uliczkach Barri Gòtic i zanurzyć w barcelońskim stylu życia, w którym celebruje się zarówno popołudniową sjestę, jak i nocne fiesty.
